Kinh tế xanh

Huy động nguồn vốn tư nhân cho các ngành công nghệ chiến lược của Việt Nam

Thứ năm, 28/5/2026 | 15:32 GMT+7
Ngày 28/5, tại TPHCM, Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), Bộ Tài chính phối hợp cùng Tổ chức Phát triển đầu tư vốn tư nhân (VPCA) và Do Ventures tổ chức Diễn đàn Đầu tư đổi mới sáng tạo Việt Nam (VIPC Summit) 2026 với chủ đề "Từ chính sách đến dòng vốn: Huy động nguồn vốn tư nhân cho các ngành công nghệ chiến lược của Việt Nam".

Phát biểu khai mạc diễn đàn, Thứ trưởng Bộ Tài chính Lê Tấn Cận nhấn mạnh, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, trong đó khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và khu vực kinh tế tư nhân được xác định là những động lực tăng trưởng then chốt. Với quy mô nền kinh tế khoảng 500 tỷ USD, thuộc nhóm 35 nền kinh tế lớn nhất thế giới, cùng tốc độ tăng trưởng nhanh của kinh tế số, hệ sinh thái khởi nghiệp và dòng vốn đầu tư vào công nghệ cao, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để bứt phá trong các lĩnh vực chiến lược như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn và công nghệ số.

Theo Thứ trưởng, Bộ Tài chính đang tích cực hoàn thiện thể chế, phát triển thị trường vốn theo hướng minh bạch, hiện đại và tiệm cận các chuẩn mực quốc tế; đồng thời nghiên cứu các cơ chế hỗ trợ quỹ đầu tư mạo hiểm, quỹ đầu tư cho khoa học công nghệ và các mô hình hợp tác công – tư nhằm huy động hiệu quả nguồn lực cho đổi mới sáng tạo. Bộ Tài chính cam kết tiếp tục đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư, góp phần xây dựng môi trường thuận lợi để thu hút các dòng vốn dài hạn vào những ngành công nghệ chiến lược, tạo nền tảng cho tăng trưởng nhanh và bền vững của Việt Nam trong giai đoạn tới.

Các bài phát biểu và tham luận tại diễn đàn cho thấy sự đồng thuận cao về triển vọng dài hạn của nền kinh tế Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh các chuỗi giá trị toàn cầu đang tái cấu trúc, các dòng vốn đầu tư tìm kiếm điểm đến mới và khoa học công nghệ ngày càng trở thành động lực tăng trưởng chủ đạo.

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng và các đại biểu thực hiện nghi thức công bố Báo cáo Đầu tư công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026 cùng Chỉ số thị trường vốn tư nhân Việt Nam

Đáng chú ý, lễ công bố chính thức Báo cáo Đầu tư công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam 2026 (Vietnam Technology and Innovation Investment Report 2026) cùng Chỉ số thị trường vốn tư nhân Việt Nam (Vietnam Capital Flow Indicators) cũng đã diễn ra trong khuôn khổ diễn đàn. Báo cáo do Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, Tổ chức Phát triển đầu tư vốn tư nhân nghiên cứu xây dựng, cung cấp bức tranh toàn diện về thị trường vốn đổi mới sáng tạo tại Việt Nam, xu hướng đầu tư công nghệ, hoạt động đầu tư mạo hiểm, tăng trưởng doanh nghiệp công nghệ và sự dịch chuyển của các dòng vốn trong nước và quốc tế.

Phát biểu chỉ đạo tại diễn đàn, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, thế giới đang bước vào một giai đoạn phát triển mới, trong đó khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là động lực chủ yếu của tăng trưởng kinh tế và năng lực cạnh tranh quốc gia. Những công nghệ nền tảng như trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, công nghệ sinh học, công nghệ xanh, năng lượng mới… đang làm thay đổi sâu sắc phương thức sản xuất, quản trị và đời sống xã hội. Cùng với đó, dòng vốn đầu tư quốc tế cũng đang dịch chuyển mạnh mẽ theo hướng ưu tiên các quốc gia có môi trường chính trị - xã hội, an ninh ổn định, thể chế minh bạch, nguồn nhân lực chất lượng cao, hạ tầng hiện đại và tầm nhìn dài hạn về khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Trong xu thế đó, Việt Nam xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và phát triển kinh tế tư nhân là những động lực chính và chiến lược ưu tiên để thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn phát triển mới.

Theo Phó Thủ tướng, Việt Nam đang hội tụ nhiều lợi thế để trở thành trung tâm đổi mới sáng tạo và điểm đến chiến lược của các dòng vốn đầu tư công nghệ toàn cầu tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương, với nền chính trị - xã hội ổn định, kinh tế duy trì đà tăng trưởng tích cực, thị trường hơn 100 triệu dân với nguồn nhân lực trẻ, năng động, mức độ phổ cập công nghệ số cao, cùng mạng lưới các hiệp định thương mại tự do thuộc nhóm rộng nhất thế giới.

Quan trọng hơn, Việt Nam đang thúc đẩy mạnh mẽ chương trình cải cách thể chế cho khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo, với Nghị quyết 57 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, Nghị quyết 68 về phát triển kinh tế tư nhân. Quốc hội và Chính phủ Việt Nam đã và đang hoàn thiện nhiều cơ chế, chính sách đột phá nhằm thúc đẩy các ngành công nghệ chiến lược, kinh tế số, tài chính số và đổi mới sáng tạo như Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Luật Công nghiệp Công nghệ số, Luật AI… đồng thời tập trung phát triển đồng bộ hạ tầng chiến lược gồm hạ tầng số, dữ liệu, năng lượng và hạ tầng tài chính cho đổi mới sáng tạo; thúc đẩy mạnh mẽ thị trường vốn, đầu tư mạo hiểm, fintech, cơ chế sandbox và các mô hình kinh doanh mới, qua đó tạo lập môi trường thuận lợi để thu hút các dòng vốn đầu tư công nghệ và đổi mới sáng tạo chất lượng cao vào Việt Nam.

Đặc biệt, Việt Nam đang đẩy nhanh phát triển Trung tâm tài chính quốc tế theo hướng hiện đại, minh bạch, cạnh tranh và hội nhập sâu rộng với các trung tâm tài chính toàn cầu. Đây không chỉ là một trung tâm tài chính theo nghĩa truyền thống mà còn là hạ tầng chiến lược để kết nối dòng vốn quốc tế với hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và các ngành công nghệ tương lai.

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng phát biểu tại sự kiện

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đề nghị các Bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và các đối tác quốc tế tiếp tục tập trung vào một số định hướng lớn trong thời gian tới.

Cụ thể, tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy xây dựng và thực thi thể chế; tạo lập môi trường đầu tư thông thoáng, minh bạch, ổn định, có khả năng cạnh tranh quốc tế cho đổi mới sáng tạo, tài chính công nghệ và các ngành công nghệ chiến lược. Thể chế phải thực sự trở thành lợi thế cạnh tranh của quốc gia.

Bên cạnh đó, phát triển mạnh hệ sinh thái tài chính cho đổi mới sáng tạo; thúc đẩy hiệu quả hoạt động của Trung tâm tài chính quốc tế Việt Nam; mở rộng thị trường vốn, đầu tư mạo hiểm, fintech và có các cơ chế đột phá nhằm huy động nguồn lực dài hạn cho khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ưu tiên phát triển các ngành công nghệ chiến lược như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, công nghệ sinh học, công nghệ xanh và hạ tầng số; nâng cao năng lực tự chủ công nghệ và vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.

Xác định phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là nhiệm vụ trọng tâm của trọng tâm; xây dựng đội ngũ kỹ sư, nhà khoa học, chuyên gia tài chính, chuyên gia công nghệ và doanh nhân có năng lực cạnh tranh toàn cầu; đồng thời có cơ chế đủ mạnh để thu hút nhân tài quốc tế và người Việt Nam ở nước ngoài đóng góp cho đất nước.

Phát huy vai trò của Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia, các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp công nghệ, các quỹ đầu tư và định chế tài chính trong kết nối tri thức, công nghệ, nhân lực và dòng vốn toàn cầu.

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng đề nghị cộng đồng các quỹ đầu tư, định chế tài chính và nhà đầu tư quốc tế tiếp tục đồng hành cùng Việt Nam với tầm nhìn chiến lược và dài hạn; đẩy mạnh đầu tư vào những lĩnh vực công nghệ chiến lược, đổi mới sáng tạo, hạ tầng số và các doanh nghiệp công nghệ có tiềm năng tăng trưởng toàn cầu.

Phó Thủ tướng khẳng định Chính phủ Việt Nam cam kết tiếp tục đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư trên tinh thần "lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ"; bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của nhà đầu tư; giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô; cải thiện mạnh mẽ môi trường đầu tư kinh doanh; thúc đẩy phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo minh bạch, hiệu quả, bền vững và hội nhập quốc tế. Đồng thời kiên quyết ngăn chặn, xử lý các vi phạm, nhất là các vi phạm về sở hữu trí tuệ.

Đức Dũng (t/h)