Ngày 8/1, tại Hà Nội, Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) tổ chức Hội nghị tổng kết công tác chuyên môn năm 2025 và phương hướng triển khai nhiệm vụ năm 2026.
Báo cáo của Cục Xuất nhập khẩu cho thấy, trong năm 2025, bức tranh xuất nhập khẩu Việt Nam rất tích cực và có 6 điểm sáng nổi bật, nhất là trong bối cảnh kinh tế và thương mại toàn cầu tiếp tục đối mặt với nhiều biến động phức tạp.
Thứ nhất, quy mô thương mại hàng hóa của Việt Nam tiếp tục được mở rộng mạnh mẽ, lập kỷ lục mới. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả năm 2025 đạt 930 tỷ USD, tăng 18,2% so với năm 2024, tương đương mức tăng 143 tỷ USD.
Thứ hai, xuất khẩu tăng trưởng cao ở mức hai con số, ước tăng 17% so với năm 2024, cao hơn đáng kể so với mức tăng của nhiều nền kinh tế trong khu vực. Nhóm hàng công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục tăng trưởng tốt, qua đó thúc đẩy sản xuất công nghiệp trong nước phục hồi và tăng trưởng mạnh mẽ.
Thứ ba, cơ cấu xuất khẩu tiếp tục chuyển dịch theo hướng tích cực, giảm dần xuất khẩu thô, tăng tỷ trọng sản phẩm chế biến. Nhiều mặt hàng chủ lực đã phục hồi nhanh và lấy lại đà tăng trưởng như máy móc thiết bị, dệt may, giày dép, gỗ và sản phẩm gỗ, thủy sản, rau quả, cà phê…
Thứ tư, việc triển khai các hiệp định thương mại tự do, đặc biệt là các FTA thế hệ mới, tiếp tục phát huy hiệu quả rõ nét. Xuất khẩu sang các thị trường đã ký FTA đều tăng trưởng tích cực, nhất là các thị trường có yêu cầu cao về tiêu chuẩn, chất lượng như EU, Canada, Nhật Bản.
Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả năm 2025 đạt 930 tỷ USD, tăng 18,2% so với năm 2024
Thứ năm, hoạt động nhập khẩu tập trung chủ yếu vào nguyên nhiên vật liệu, máy móc, thiết bị và công nghệ phục vụ sản xuất và xuất khẩu.
Thứ sáu, cán cân thương mại tiếp tục xuất siêu năm thứ 10 liên tiếp, với mức thặng dư ước khoảng 20 tỷ USD, đóng góp tích cực vào ổn định kinh tế vĩ mô, nâng cao dự trữ ngoại hối và củng cố niềm tin của nhà đầu tư.
Bên cạnh đó, trong năm 2025, cơ cấu xuất khẩu tiếp tục chuyển dịch theo hướng tích cực, giảm xuất khẩu thô, tăng tỷ trọng sản phẩm chế biến. Nhiều mặt hàng chủ lực phục hồi và tăng trưởng trở lại như máy móc, dệt may, giày dép, gỗ và sản phẩm gỗ, thủy sản, rau quả, cà phê. Các FTA, đặc biệt là FTA thế hệ mới phát huy hiệu quả rõ nét, thúc đẩy xuất khẩu sang các thị trường như EU, Canada, Nhật Bản. Ở chiều ngược lại, nhập khẩu chủ yếu tập trung vào nguyên, nhiên, vật liệu, máy móc, thiết bị và công nghệ phục vụ sản xuất, xuất khẩu. Cán cân thương mại tiếp tục xuất siêu năm thứ 10 liên tiếp.
Đáng chú ý, xuất nhập khẩu vào một số thị trường lớn và khối doanh nghiệp FDI trong năm 2025 vẫn tăng trưởng mạnh, trong đó khối FDI xuất khẩu 367,1 tỷ USD, tăng 26,1%, chiếm 77% tổng kim ngạch.
Năm 2026, Cục Xuất nhập khẩu dự kiến chỉ tiêu phấn đấu về xuất nhập khẩu; trong đó, tổng kim ngạch xuất khẩu tăng trên 8% so với năm 2025; cán cân thương mại tiếp tục có xuất siêu ở mức trên 23 tỷ USD, tăng 15% so với năm 2025.
Để đạt được mục tiêu này, nhiệm vụ về xuất nhập khẩu năm 2026 đề ra là tiếp tục hoàn thiện việc xây dựng văn bản quy phạm pháp luật liên quan gồm 4 nghị định: Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý ngoại thương; Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý ngoại thương về xuất xứ hàng hóa; Nghị định quy định tiêu chí xác định xuất xứ Việt Nam đối với hàng lưu thông trong nước; Nghị định về kinh doanh xuất, nhập khẩu gạo thay thế Nghị định số 107/2018/NĐ-CP và Nghị định số 01/2025/NĐ-CP và Quyết định của Thủ tướng Chính phủ quy định việc nhập khẩu, tạm nhập khẩu xe ô tô theo hình thức quà biếu, quà tặng, tài sản di chuyển.
Cục cũng sẽ tổng hợp ý kiến của các địa phương, cơ quan, đơn vị liên quan để báo cáo lãnh đạo Bộ Công Thương phương án sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế các thông tư không còn phù hợp.
Về công tác tháo gỡ khó khăn, thúc đẩy sản xuất, xuất khẩu, phát triển thị trường, Cục sẽ tham mưu, đề xuất các giải pháp thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu cao và bền vững trong thời gian tới; xác định tiếp tục phối hợp với đơn vị liên quan để thúc đẩy phía Mexico bổ sung các nhà máy sản xuất thép của Việt Nam vào danh sách các nhà máy thép hợp lệ được xuất khẩu thép vào Mexico.
Tiếp tục phối hợp với các đơn vị có liên quan trong Bộ rà soát, đánh giá việc thực thi cam kết của Việt Nam khi xuất khẩu hàng dệt may sang Mexico và báo cáo lãnh đạo Bộ phương án sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế văn bản quy phạm pháp luật hiện hành trong trường hợp cần thiết.
Phối hợp với các cơ quan, đơn vị, hiệp hội và doanh nghiệp liên quan để nghiên cứu, đề xuất biện pháp ứng phó phù hợp với quy định bảo vệ ngành công nghiệp thép của EU.
Tiếp tục theo dõi, tham vấn với Ủy ban Kinh tế Á - Âu về việc áp dụng biện pháp phòng vệ ngưỡng đối với hàng dệt may xuất khẩu sang EAEU năm 2025.
Phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường trong đàm phán, mở cửa các thị trường xuất khẩu; thúc đẩy Trung Quốc ký kết các Nghị định thư xuất khẩu chính thức đối với những mặt hàng nông sản đã được xuất khẩu chính ngạch nhưng chưa được ký Nghị định thư.
Đồng thời, Cục Xuất nhập khẩu sẽ tiếp tục chủ động tích cực tham gia đàm phán về mở cửa thị trường và quy tắc xuất xứ hàng hóa trong các FTA đang và sẽ khởi động đàm phán trong thời gian tới; đàm phán nâng cấp các hiệp định đã ký kết, Hiệp định thương mại đối ứng công bằng và cân bằng giữa Việt Nam và Hoa Kỳ.