Nghị định 112/2026/NĐ-CP do Chính phủ ban hành mới đây có hiệu lực từ ngày 19/5/2026 quy định về trao đổi kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon với đối tác quốc tế nhằm thực hiện Thỏa thuận Paris thuộc Công ước khung của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu, hỗ trợ thực hiện mục tiêu giảm nhẹ phát thải khí nhà kính quốc gia và các mục tiêu giảm nhẹ phát thải khí nhà kính khác.
Theo Nghị định, kết quả giảm phát thải và tín chỉ carbon được phép chuyển giao quốc tế phải tuân thủ một trong ba nhóm cơ chế: trong khuôn khổ Thỏa thuận Điều 6.2, cơ chế Điều 6.4 của Thỏa thuận Paris hoặc theo các tiêu chuẩn carbon độc lập.
Cơ chế Điều 6.2 là các thỏa thuận hoặc điều ước quốc tế được ký kết giữa Chính phủ Việt Nam với các quốc gia thành viên Thỏa thuận Paris hoặc các tổ chức quốc tế, nhằm thực hiện mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính trong Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC) hoặc các mục tiêu khí hậu khác. Cơ chế này cho phép chuyển giao tín chỉ carbon hoặc kết quả giảm phát thải giữa Việt Nam và đối tác quốc tế thông qua văn bản chấp thuận của cả hai bên.
Hoạt động trao đổi quốc tế kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon sẽ được thực hiện theo 3 cơ chế. (Ảnh minh họa)
Cơ chế Điều 6.4 là cơ chế trao đổi và bù trừ tín chỉ carbon được quy định tại Điều 6.4 Thỏa thuận Paris, cho phép các cơ quan, tổ chức tham gia chương trình hoặc dự án tạo ra kết quả giảm phát thải để chuyển giao quốc tế. Nguồn tín chỉ này có thể được sử dụng nhằm thực hiện các mục tiêu trong NDC hoặc các cam kết giảm phát thải khác của quốc gia.
Tiêu chuẩn carbon độc lập bao gồm các hệ thống chứng nhận tín chỉ carbon quốc tế nằm ngoài khuôn khổ Thỏa thuận Paris. Các tiêu chuẩn này quy định phương pháp tính toán giảm phát thải, quy trình đăng ký dự án và cơ chế cấp tín chỉ carbon theo thông lệ quốc tế.
Việc chuyển giao hoặc tiếp nhận tín chỉ carbon quốc tế đều phải trải qua quy trình phê duyệt chặt chẽ nhằm bảo đảm tính minh bạch, đồng thời bảo vệ lợi ích quốc gia.
Nghị định cũng quy định rõ các cơ chế riêng đối với hoạt động trao đổi quốc tế phục vụ thực hiện cam kết khí hậu, bao gồm cả những nghĩa vụ đặc thù trong lĩnh vực hàng không quốc tế. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để các cơ quan, tổ chức tại Việt Nam có thể chủ động tham gia mua bán và sử dụng tín chỉ carbon quốc tế phục vụ tuân thủ cam kết.
Nguyên tắc xuyên suốt là trao đổi quốc tế kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon phải bảo đảm tuân thủ quy định của Thỏa thuận Paris; hỗ trợ phát triển, chuyển giao công nghệ giảm phát thải khí nhà kính, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, thúc đẩy phát triển kinh tế carbon thấp tại Việt Nam. Ưu tiên thực hiện mục tiêu giảm nhẹ phát thải khí nhà kính trong NDС của Việt Nam và các mục tiêu giảm nhẹ phát thải khí nhà kính theo các điều ước quốc tế và cam kết quốc tế. Bảo đảm lợi ích quốc gia và hài hòa lợi ích giữa các bên tham gia, có đóng góp cho sự phát triển bền vững của cộng đồng địa phương nơi thực hiện chương trình, dự án.
Hoạt động trao đổi quốc tế kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính, tín chỉ carbon giữa Việt Nam với đối tác quốc tế phải được ghi nhận, công bố trên Hệ thống đăng ký quốc gia của Việt Nam. Việc phê duyệt chuyển giao chỉ được thực hiện sau khi kết quả giảm phát thải hoặc tín chỉ đã được xác nhận cấp phát và có ý kiến thẩm định của cơ quan quản lý có thẩm quyền.
Chính phủ giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường cấp văn bản chấp thuận cho các hoạt động chuyển giao quốc tế, đồng thời thực hiện điều chỉnh tương ứng đối với lượng tín chỉ carbon hoặc kết quả giảm phát thải đã được chuyển giao giữa Việt Nam và đối tác nước ngoài.