Ngày 18/3, tại Ninh Bình, Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) phối hợp với Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) tổ chức kỷ niệm Ngày Quốc tế về rừng 2026 tại Việt Nam.
Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm Trần Quang Bảo cho biết, tại Việt Nam, rừng luôn giữ vị trí đặc biệt trong tiến trình phát triển đất nước. Không chỉ được ví như “lá phổi xanh” hay “tấm lá chắn” bảo vệ con người trước thiên tai, rừng còn là không gian sinh kế của hàng triệu người dân, đặc biệt là đồng bào miền núi và các cộng đồng sống gần rừng.
Những năm qua, Việt Nam được đánh giá là một trong những quốc gia dẫn đầu khu vực châu Á về phục hồi rừng và quản lý rừng bền vững. Tỷ lệ che phủ rừng duy trì ổn định trên 42%, góp phần quan trọng vào bảo vệ môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học và phát triển kinh tế - xã hội.
Rừng không chỉ hỗ trợ trực tiếp cho các ngành nông nghiệp, du lịch, năng lượng mà còn đóng vai trò then chốt trong bảo đảm an ninh nguồn nước, phòng chống thiên tai và cải thiện sinh kế khu vực nông thôn.
Từ dược liệu, lâm sản ngoài gỗ đến du lịch sinh thái, dịch vụ môi trường rừng và các chuỗi giá trị xanh, tài nguyên rừng đang ngày càng được khai thác theo hướng bền vững, qua đó tạo thêm nguồn thu và động lực phát triển cho nhiều địa phương.
Công nghiệp chế biến gỗ và lâm sản đã trở thành một trong những ngành xuất khẩu chủ lực của Việt Nam. Năm 2025, kim ngạch xuất khẩu lâm sản đạt trên 18,3 tỷ USD, xuất siêu hơn 15 tỷ USD, chiếm trên 75% tổng giá trị xuất siêu của cả nước.
Những con số này không chỉ thể hiện đóng góp lớn về kinh tế mà còn khẳng định vị thế của Việt Nam trong nhóm các quốc gia xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ hàng đầu thế giới.
Đầu tư vào rừng mang lại lợi ích kinh tế, đảm bảo an ninh nguồn nước, giảm thiểu rủi ro thiên tai và tăng khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu
Bên cạnh đó, chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng tiếp tục được xem là một điểm sáng. Mỗi năm, cơ chế này huy động hàng nghìn tỷ đồng từ các tổ chức, doanh nghiệp sử dụng dịch vụ môi trường rừng để chi trả cho công tác bảo vệ và phát triển rừng. Qua đó, vừa giảm gánh nặng ngân sách nhà nước vừa tạo nguồn thu ổn định, góp phần nâng cao đời sống cho người dân và cộng đồng địa phương.
Cùng với các giá trị truyền thống, ngành lâm nghiệp Việt Nam đang từng bước khai thác những tiềm năng mới như du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, giải trí trong rừng; dịch vụ hấp thụ và lưu trữ carbon; cũng như các mô hình kinh tế xanh gắn với bảo tồn thiên nhiên. Đây được xem là những hướng đi quan trọng nhằm gia tăng giá trị kinh tế của rừng trong bối cảnh chuyển đổi sang mô hình tăng trưởng xanh.
Theo ông Trần Quang Bảo, thời gian tới, ngành lâm nghiệp sẽ tập trung vào các trụ cột: quản lý rừng bền vững; phát triển chuỗi giá trị lâm sản không gây mất rừng; mở rộng dịch vụ hệ sinh thái; thúc đẩy đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời tăng cường vai trò của cộng đồng trong quản lý tài nguyên rừng.
Để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển rừng bền vững, Việt Nam tiếp tục coi trọng hợp tác với các tổ chức quốc tế như FAO, UNDP, GIZ, WWF… Đây là nguồn lực quan trọng giúp nâng cao năng lực quản lý, chuyển giao công nghệ và phát triển các mô hình kinh tế xanh.
Ông Vinod Ahuja, Trưởng Đại diện FAO tại Việt Nam cho biết: Rừng của Việt Nam không chỉ là một kho báu thiên nhiên; rừng còn là động lực mạnh mẽ cho các cơ hội kinh tế và sinh kế vùng nông thôn. Đầu tư cho rừng đồng nghĩa với đầu tư cho an ninh nguồn nước, khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu và tăng trưởng bền vững cho hàng triệu người. Những sự kiện như thế này nhắc chúng ta rằng việc bảo vệ rừng và củng cố các nền kinh tế dựa vào rừng phải luôn song hành nếu chúng ta muốn xây dựng một tương lai thịnh vượng và bền vững.
FAO nhấn mạnh rằng, đầu tư vào rừng chính là đầu tư vào tương lai: không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn đảm bảo an ninh nguồn nước, giảm thiểu rủi ro thiên tai và tăng khả năng chống chịu với biến đổi khí hậu.
Trong bối cảnh các mục tiêu khí hậu và đa dạng sinh học toàn cầu ngày càng cấp bách, việc đặt rừng vào trung tâm của các chiến lược phát triển là yêu cầu tất yếu. Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa Chính phủ, doanh nghiệp, cộng đồng và các đối tác quốc tế.