UBND TPHCM đang lấy ý kiến góp ý của các tổ chức, cá nhân trên Cổng thông tin điện tử thành phố đối với dự thảo Nghị quyết của HĐND quy định lộ trình chuyển đổi, chính sách phát triển giao thông xanh và quy định vùng phát thải thấp trên địa bàn thành phố.
Dự thảo Nghị quyết được xây dựng nhằm triển khai các quy định tại điểm d và điểm i khoản 1 điều 14 Luật Phát triển đô thị số 18/2026/QH16. Nội dung tập trung quy định lộ trình chuyển đổi phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch; xác định phạm vi vùng phát thải thấp, điều kiện lưu thông đối với từng nhóm phương tiện và các biện pháp kiểm soát khí thải theo từng giai đoạn.
Theo dự thảo, TPHCM dự kiến triển khai vùng phát thải thấp theo hai giai đoạn. Giai đoạn 1, từ ngày 1/1/2028 đến hết ngày 31/12/2029, thực hiện tại khu vực 1 gồm trung tâm hiện hữu (khu 930ha) và Thủ Thiêm, diện tích khoảng 15,6km². Ranh giới được xác định theo các tuyến đường từ cầu Sài Gòn, Nguyễn Hữu Cảnh, Hoàng Sa, Võ Thị Sáu, Cách Mạng Tháng 8, Nguyễn Thái Học, Võ Văn Kiệt, qua Thủ Thiêm và trở lại cầu Sài Gòn. Giai đoạn 2, từ ngày 1/1/2030, mở rộng phạm vi đến toàn bộ khu vực 2 , gồm các tuyến Đỗ Mười, Lê Đức Anh, Lê Khả Phiêu, Nguyễn Văn Linh, đường dẫn và cầu Phú Mỹ, Võ Chí Công, cầu Phú Hữu, đường vành đai 2, Võ Nguyên Giáp và xa lộ Hà Nội.
Đồng thời, từ năm 2028, thành phố dự kiến thực hiện vùng bảo vệ nghiêm ngặt phát thải tại đặc khu Côn Đảo và xã Thạnh An; từ năm 2030 triển khai vùng hạn chế phát thải tại các xã Bình Khánh, An Thới Đông và Cần Giờ.
TPHCM chuẩn bị lộ trình chuyển đổi phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch. (Ảnh minh họa)
Về lộ trình chuyển đổi giao thông xanh, dự thảo quy định từ ngày 1/1/2027, xe buýt nội tỉnh lưu thông trên địa bàn TPHCM phải sử dụng năng lượng sạch, thân thiện với môi trường; phương tiện ô tô, mô tô, xe gắn máy của cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập khi đầu tư mới hoặc đến hạn thay thế phải sử dụng năng lượng sạch.
Từ năm 2030, xe taxi và xe công nghệ hai bánh chở hàng hóa, hành khách lưu thông trên địa bàn phải sử dụng năng lượng sạch. Đến năm 2045, phương tiện giao thông đường bộ lưu thông trên địa bàn thành phố phải sử dụng năng lượng sạch, bao gồm cả phương tiện đặc thù.
Đối với các vùng phát thải thấp, dự thảo đưa ra lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải và điều kiện lưu thông theo từng nhóm phương tiện, gồm xe taxi, xe hợp đồng, xe khách, xe tải, ô tô cá nhân, mô tô và xe gắn máy. Các điều kiện được siết chặt theo từng mốc thời gian, hướng đến giảm dần phương tiện phát thải cao, khuyến khích sử dụng phương tiện xanh và nâng cao hiệu quả kiểm soát ô nhiễm không khí.
Bên cạnh đó, dự thảo đề xuất nhiều chính sách hỗ trợ nhằm tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp chuyển đổi phương tiện. Trong đó, ngân sách thành phố dự kiến hỗ trợ kinh phí mua phương tiện sử dụng năng lượng sạch và một số chi phí liên quan; hỗ trợ kinh phí kiểm định khí thải lần đầu đối với mô tô, xe gắn máy; miễn phí sử dụng tạm thời lòng đường, vỉa hè tại các vị trí được chấp thuận để bố trí hạ tầng sạc điện, cấp năng lượng và các điểm trạm phục vụ phương tiện xanh. Thành phố cũng định hướng ưu tiên quỹ đất phát triển hạ tầng sạc điện, bãi đỗ xe, điểm trung chuyển và kết nối với hệ thống vận tải hành khách công cộng.
Để phục vụ công tác quản lý, dự thảo quy định việc xây dựng hệ thống biển báo, cơ sở dữ liệu phương tiện, phần mềm và hệ thống giám sát công nghệ cao trong vùng phát thải thấp; đồng thời tăng cường công khai thông tin về phạm vi áp dụng, lộ trình thực hiện, nhóm phương tiện chịu tác động và các chính sách hỗ trợ để tạo sự đồng thuận của người dân, tổ chức, doanh nghiệp.